Analisis: Caso Avestruz, Corte ta dicidi, pero liderazgo politico ta riba prueba real

Analisis: Caso Avestruz, Corte ta dicidi, pero liderazgo politico ta riba prueba real

Posted on 4/13/2026, 9:55 AM AST | Updated on 4/13/2026, 10:23 AM AST

Scirbi pa Tito Laclé

E siman aki tur wowo lo ta riba Corte di Casacion, unda cu e Corte ta programa pa tuma un desicion cu por tin consecuencia grandi pa e panorama politico na Aruba. E caso Avestruz, cu ta trata e ex minister Benny Sevinger cu a keda condena pa corrupcion, entre otro pa partimento di tereno na amigonan, a bira mas cu un proceso huridico: e ta un test pa credibilidad di sistema politico mes.

Si Corte di Casacion dicidi pa mantene e sentencia di 4 aña prizon contra e mandatario, manera e Abogado General a conseha na januari ultimo, e sentencia lo confirma cu un figura di alto nivel politico a traspasa limite di ley y mester paga e consecuencia. Si no, e lo habri porta pa duda y interpretacion nobo riba con e caso a wordo maneha te awor. Pero mirando practica huridico, hopi biaha Corte di Casacion ta sigui e linea di e conseho cu a wordo duna, loke ta haci cu expectativa di confirmacion ta realista.

Mas leu di e desishon mes, e impacto politico ta uno inevitabel. Pa e partido unda Sevinger ta(bata) activo, un sentencia definitivo lo representa un golpi serio na su reputacion. Y bo mester corda, cu na Aruba, den percepcion di pueblo, diferensia entre e individuo y partido no semper ta cla; un falta personal ta facil bira un mancha colectivo di partido. Na Papiamento crioyo, e persona a faya, e partido a faya. Y acerca ta bin cu aki na Aruba tambe, rivalnan politico no ta perde e minimo oportunidad pa fortalece e narrativa cu esaki no ta un incidente aisla, sino un indicacion di problema mas profundo.

Sinembargo, e daño no ta necesariamente definitivo. Historia a mustra cu partidonan cu enfrenta un situacion asina cu transparencia y responsabilidad, por limita e impacto. Pero si e reaccion ta defensivo of minimo, pueblo ta percibi esaki como falta di autocrítica, y confianza ta cay mas leu ainda.

Na nivel di pais, e caso tin un dimension mas amplio. Aruba ta bou di lupa di inversionistanan, organismonan internacional y partnernan den Reino. Un sentencia e siman aki, ta confirma dos mensahe opuesto na mes momento: cu e sistema di husticia ta funciona y cu ningun hende no ta ariba ley, pero tambe cu (atrobe) corrupcion a logra penetra e nivel mas halto di gobernacion. E dualidad aki ta crea un tension: fortaleza institucional ta mustra, pero vulnerabilidad tambe.

Pa e ciudadano comun, e impacto ta mas directo y emocional. Cada caso di corrupcion ta alimenta e sensacion cu e sistema no ta husto, y cu poder ta wordo abusa. E riesgo aki ta un aumento di cinismo politico, unda hende ta laga participacion y perde fe den gobernacion. Pero mescos e momento aki por bira un buelta, si e desishon final confirma cu ley ta aplica pa tur hende, sin excepcion.

Loke ta agrega un dimension delicado ainda ta e probabilidad cu  e lider politico di e partido en cuestion lo por scohe (atrobe) pa no condena e accionnan di e persona claramente, aun si Corte di Casacion confirma su culpabilidad. E tipo di reaccion — of falta di reaccion aki — no ta nobo. E ta mustra un patronchi unda lealtad politico ta wordo poni riba responsabilidad moral y institucional. Pa hopi ciudadano, esaki ta wordo percibi como un señal cu proteccion di partido (y amigo) ta pisa mas cu husticia. Y e echo cu siman pasa un coordinador di e lider tambe a keda deteni pa un presunto caso di droga, no ta yuda e lider politico tampoco. E bista optico no ta yudando e causa aki. Y percepcion, ta mas cruel cu e realidad. 

Bek pa e nengamento of falta di condena di parti di e lider, esta e patronchi aki, ta precisamente loke por hasi mas daño na e confianza publico. Ora lidernan evita pa condena loke ta claramente malo, nan no ta solamente defende un persona, pero indirectamente ta normalisa e comportamento. E resultado ta un erosion lento pero constante di e linea entre loke ta aceptabel y loke no ta. Y esey ta algo cu pueblo mester cuminsa rechasa cada bez mas.

Ademas, e forma cu algun partido politico ta usa e caso pa gana punto — gloat y saca bentaha riba e caida di un adversario — ta aumenta e percepcion di hipocrecia. Esaki, pasobra e realidad ta cu den varios partido (den e caso aki, esun cu ta ‘gloat’) mes tin caso pendiente of miembronan cu ainda por enfrenta husticia. Enbez di un momento di reflexion colectivo, e riesgo ta cu esaki por of ta bira un otro capitulo di lucha politico sin cambio real.

Y pesey mi ta bisa cu Caso Avestruz, no ta solamente tocante un ex minister of un simpel sentencia di un caso penal. E ta un spiel di con e sistema politico di Aruba ta funciona y con e ta responde ora e   enfrenta su propio fayo. E pregunta principal no ta solamente kiko Corte di Casacion lo dicidi, pero tambe ( y kizas mas importante) con lidernan politico lo reacciona despues.

Si e momento aki wordo usa pa limpia e sistema y fortalece gobernacion, e por marca un paso importante padilanti. Pero si e bira simplemente un arma den un lucha politico, y si lidernan persisti den e patronchi di no condena loke ta malo, e lo confirma e percepcion cu poco a cambia, y cu confianza publico ta keda un recurso cada vez mas escaso.