ORANJESTAD – Dialuna Minister di Salubridad sra. drs. Melvin Wyatt-Ras, a presenta oficialmente e ‘Plan Nacional pa Combati Obesidad 2025-2030’, un strategia multisectoral dirigi na reduci e tasa di sobrepeso y obesidad na Aruba y pa fortalece salubridad publico. Actualmente, Aruba ta enfrenta un situacion preocupante. Durante e ultimo añanan, e cifranan di sobrepeso y obesidad a subi:
• 79% di e poblacion tin sobrepeso (esaki ta igual na 4 di cada 5 persona)
• 46% ta obeso, aproximadamente 49.382 persona
• Entre mucha, e cifra ta rond 42.7%.
Segun Minister Wyatt-Ras:“Obesidad no ta un asunto secundario; e ta un reto cu ta impacta directamente e salud di nos pueblo y ta manifesta su consecuencia den tur sector di nos sociedad.”
IMPACTO HUMANO Y ECONOMICO
Obesidad ta aumenta significativamente e riesgo pa diabetes tipo 2, malesanan cardiovascular y depresion. Durante e pandemia di COVID-19, un gran porcion di pashent interna den ICU tabata persona cu sobrepeso y obesidad. Esaki a lanta un alerta serio riba e vulnerabilidad di e grupo aki.
E carga economico tambe ta considerabel:
• AWG 2.907 di costo di salud pa persona pa aña
• Rond di AWG 248 miyon anual den costo relaciona cu obesidad
• Aproximadamente 52% di costo total den cuido di salud
UN PLAN STRATEGICO CU SOSTEN NACIONAL Y INTERNACIONAL
E plan ta forma parti di e Country Cooperation Strategy 2025-2030 cu Organisacion Pan-Americano di Salud (PAHO) y ta alinea cu e Plan Multisectoral Nacional pa Accion pa Malesa No-Transmisibel, cu un enfoke cu ta integra salud den tur area di maneho publico, e concepto di “Health in all policies”.
Meta pa 2030:
• Reduci e tasa di obesidad cu 3-5%
• Crea un ambiente cu ta facilita estilo di bida saludabel
• Fortalece prevencion, deteccion y tratamento trempan
E plan ta basa riba cuatro area principal:
1. Promove estilo di bida saludabel,
2. Fortalece atencion y programa pa comunidad,
3. Introduci guia y opcionnan di nutricion mas saludabel,
4. Reforsa maneho y regulacion di alimentacion.
Esaki ta inclui intervencion di estilo di bida (CLI), programa pa mucha manera Cool2Bfit, guia di dietista accesibel, normanan pa cuminda na scol y horeca, etiketa nutricional y direccion riba oferta y marketing di cuminda. Tambe tin enfoke riba actividad fisico como parti normal di bida y colaboracion cu diferente sector pa amplia oferta di opcionnan saludabel na supermercado, horeca y food trucks. E plan ta concentra riba medida cu por logra un impacto duradero riba salubridad publico y cu por wordo implementa paso pa paso den nos comunidad.
NECESIDAD DI COLABORACION NACIONAL
Minister Wyatt-Ras a indica cu ningun plan por logra sin cooperacion amplio di tur sector: “Gobierno por duna direccion y establece e condicionnan necesario, pero nos mester participacion di scol, dunado di trabou, club di deporte, supermercado, horeca, dunadonan di cuido, famianan y ciudadanonan pa logra cambio real.” Minister Wyatt-Ras tambe a elabora riba respet y trato digno pa persona cu obesidad: “Obesidad no ta un berguensa. Personanan cu ta lucha cu obesidad merece respet, comprension y cuido digno.” Awe ta un paso importante, pero tambe e inicio di un caminda largo pa un Aruba mas saludabel. E plan a wordo aproba den Conseho di Minister y su implementacion lo tuma luga den periodo 2025-2030.
ORANJESTAD - Diabierna atrobe, gobierno pa medio di DBB (Departamento di Relacionnan Exterior) a adverti pa no biaha pa Venezuela. Ministerio di Asuntonan Exterior di Reino Hulandes regularmente ta update su conseho di biahe pa Venezuela. Den e cuadro aki Departamento di Relacionnan Exterior di Aruba ta conseha pa tene cuenta cu e conseho di biahe aki, no biaha pa Venezuela y kier subraya pa evita e awanan teritorial Venezolano. E tensionan geopolitico ta sigui aumenta y ta intensifica e riesgonan di seguridad den cercania di e costanan Venezolano y den lama Caribe.
ORANJESTAD – Gabinete AVP-FUTURO y sindicatonan SIMAR, SEPPA y TOPA diabierna mainta a firma pa e prome fase di restructuracion salarial di maestro. Simbolicamente a firma e declaracion aki den e edificio historico di Algemene Rekenkamer cu ta Aruba su prome Scol Publico. Esaki como simbolo di e compromiso di Gabinete AVP-FUTURO pa cu e progreso di Pais Aruba por medio di enseñansa. Cu aprobacion di Presupuesto 2026, esaki lo wordo formalisa.
ORANJESTAD – Prome minister Mike Eman a cancela su biahe pa Hulanda e siman cu ta bin. Noticiacla a raporta di e bishita ayera, unda cu hunto cu dos prome minister di Corsou y St Maarten, e lo a biaha pa Hulanda. E fin di siman aki un delegacion di Aruba lo a sali pa Hulanda pa atende un serie di temanan importante. Prome Minister mr. Mike Eman tabata riba programa pa duna un di e principal lecturanan riba relacionan den Reino dia 9 di december durante Inter Expo-Koninkrijk, hunto cu entre otro Ministernan di Estado Balkenende y Hirsch Ballin.
ORANJESTAD – Minister Gerlien Croes (Partido FUTURO) a contesta partido MEP diahuebs riba e ultimatum (deadline) cu e partido geel a pone p’e riba e biahe cu jet priva. MEP a pone e ultimatum pa e minister divulga con e la paga pa e jet priva pa Corsou recientemente. Croes sinembargo, riba su pagina di Facebook a bis’e cu e tin cu preocupa cu aangifte contra e partido mes. ‘Apreciabel comunidad di Aruba, mane nos ta bisa na papiamento crioyo "mi buchi tambe ta yena" e unico deadline cu Partido MEP y su lider Evelyn tawata tin ta 6 di december 2024, ora cu pueblo a fada di politiconan cu ta mal usa fondonan di pueblo” e ta cuminsa na bisa.
ORANJESTAD – Partido MEP ta bay entrega keho contra minister Gerlien Croes, awor cu e deadline cu a pone p’e, a vence. Manera ta conoci, dos siman pasa e partido a pone un ultimatum (deadline) pa e mandatario, relaciona cu e biahe cu e la haci pa Corsou recientemente, usando un avion priva pa esaki. Segun MEP, ta kier sa di e minister con esaki a bay, y ken a paga pa esaki. Pasobra nan ta sospecha cu cosnan a bay fout y cu esaki ta bira castigabel. A duna e mandatario dos siman, sino lo a entrega keho contra dje.
DEN HAAG – E premiernan di Corsou, Aruba i Sint-Maarten lo tuma for di 9 te 11 di december 2025 na 36e Congreso InterExpo den centro di prensa y debate Nieuwspoort na Den Haag. Tema central ta diesinco aña di cambio estatal for di 10 di october 2010. Dia 10 di october 2010, Antia Hulandes a wordo disolve Corsou y Sint-Maarten a ricibi status di pais banda den Reino. Bonaire, Sint-Eustatius y Saba a bira cuerpo publico di Hulanda mes dia ey. Awor diesinco aña despues, e cambio estatal aki ta den centro durante e congreso.
